Abdomen, karın duvarı ve karın içi organların anatomisini, periton düzenini, damarları ve yapıların birbirleriyle komşuluklarını kapsar.
Öğrencinin organların peritoneal konumlarını, mezenter kökünün seyrini ve karın duvarındaki damarların kaslarla ilişkisini ayırt edebilmesi gerekir. TUS — Temel Tıp Bilimleri sınavında bu konu, cerrahi sırasında korunması gereken yapının veya girişim yerinde risk altındaki damarın belirlenmesi gibi klinik bağlamlı, çoktan seçmeli sorularla yoklanabilir.
Seçenekler genellikle anatomik yapı adlarından oluşur. Ön ve arka komşulukları karıştırmak, retroperitoneal ilişkileri gözden kaçırmak ve olumsuz soru kökünü fark etmemek sık hata kaynaklarıdır.
Örnek sorular
Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.
Retroperitoneal planda özellikle korunması gereken ve kolonun arkasında seyreden yapı aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: C — Ureter sinister
Kısaca — Colon descendens’in arkasındaki retroperitoneal planda sol üreter seyrettiğinden mobilizasyonda özellikle yaralanma riski taşır.
Colon descendens sekonder retroperitoneal bir organdır; lateral yapışıklıkları açıldığında kolon ile arka karın duvarı arasındaki füzyon planına girilir. Ureter sinister bu planın arkasında psoas major üzerinde kaldığından kolon mediale devrilirken görülüp korunmalıdır.
Neden diğerleri değil
Ureter dexter — Sağ üreter colon ascendens arkasında psoas major üzerinde seyreder; sol kolonun arkasında bulunmaz.
Vena cava inferior — Omurganın sağında, aorta abdominalis’in lateralinde yer alır; sol parakolik plandan uzaktır.
Arteria mesenterica superior — Aorta abdominalis’ten çıkıp mezenter kökünde ilerler; sol kolon mobilizasyon planına komşu değildir.
Aklında kalsın
Gonadal damarlar üreteri önden çaprazlar; bu ilişki retroperitoneal diseksiyonda üreterin tanınmasına yardımcı olur.
2. soruZor
Radix mesenterii, flexura duodenojejunalis’ten sağ alt kadrana doğru oblik seyreder.
Bu kökün standart anatomik seyri boyunca çaprazlaması beklenmeyen yapı aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: A — Ureter sinister
Kısaca — Radix mesenterii sağa yöneldiğinden sağ üreterle kesişir; sol üreter oblik hattın dışında kaldığı için çaprazlanmaz.
Radix mesenterii, flexura duodenojejunalis’ten sağ alt kadrandaki ileoçekal bileşkeye uzanır. Sol üstten sağ alta yönelen bu hat orta çizgideki büyük damarların önünden geçip sağ retroperitoneal yapılara ulaşır; ureter sinister ise hattın solunda kalır.
Neden diğerleri değil
Pars horizontalis duodeni — Mezenter kökü bu bölümü önden çaprazlayarak jejunum ve ileumu arka karın duvarına bağlar.
Aorta abdominalis — Kök, orta çizgiye yaklaşırken aortanın ön yüzünden geçer.
Ureter dexter — Sağ alt kadrana uzanan kök, psoas major üzerindeki sağ üreterin önünden geçer.
Aklında kalsın
Arteria ve vena mesenterica superior, kökün arkasından çaprazlanan yapılar değil; mezenterin iki yaprağı arasında bağırsaklara dağılan damarlardır.
3. soruOrta
Masif asiti olan bir hastaya sol alt kadrandan parasentez uygulanması planlanıyor. Giriş yeri olarak musculus rectus abdominis’in lateral kenarı seçiliyor.
Bu hastada girişim sırasında musculus rectus abdominis’in arka yüzünde seyretmesi nedeniyle korunması amaçlanan damar aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı göster
Cevap: A — Arteria epigastrica inferior
Kısaca — İnferior epigastrik arter rectus abdominis’in arkasında yükseldiğinden kasın lateralinden giriş, rectus kılıfındaki damarı korur.
Arteria epigastrica inferior, arteria iliaca externa’dan ayrılıp linea arcuata düzeyinde rectus kılıfına girer ve kasın arka yüzü boyunca yukarı ilerler. İğnenin rectus kılıfından uzak tutulması, arter ve eşlik eden venlerin yaralanmasına bağlı karın duvarı hematomu riskini azaltır.
Neden diğerleri değil
Arteria mesenterica inferior — Aortadan çıkan retroperitoneal bir visseral daldır; rectus kılıfında seyretmez.
Arteria circumflexa ilium profunda — Arteria iliaca externa’dan ayrılıp ligamentum inguinale boyunca ilerler; musculus rectus abdominis’in arkasında yükselmez.
Arteria epigastrica superficialis — Arteria femoralis’in ciltaltı dalı olarak göbeğe doğru yükselir; rectus kılıfının arkasında bulunmaz.
Aklında kalsın
Orta hat parasentezi linea alba üzerinden damardan fakir bir yol sağlar; portal hipertansiyonda genişlemiş paraumbilikal kollateraller bu avantajı azaltabilir.
Cepte soru çöz, bağımsız bir çalışma uygulamasıdır; hiçbir sınav kurumu, okul ya da resmî kurumla bağlantılı, bunlarca desteklenen veya onaylanan bir uygulama değildir.
TUS (Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı), ÖSYM tarafından düzenlenen resmî bir sınavdır. Bu uygulama ÖSYM ile bağlantılı değildir.
Uygulamadaki tüm sorular ve metinler Cepte soru çöz için özgün olarak hazırlanmıştır; hiçbir resmî sınavdan alınmamıştır.