Antibakteriyel Kemoterapötikler — TUS — Temel Tıp Bilimleri konu anlatımı ve örnek sorular

Antibakteriyel Kemoterapötikler, bakterilere karşı kullanılan ilaçların etki mekanizmalarını, kullanım alanlarını ve istenmeyen etkilerini kapsar.

TUS — Temel Tıp Bilimleri kapsamında öğrencinin antibiyotik sınıflarını ayırt etmesi, ilaçları karakteristik yan etkileriyle eşleştirmesi ve antitüberküloz ilaçların başlıca toksisitelerini bilmesi beklenir. Sorular, doğru ilaç ve yan etki eşleşmesini seçtiren ya da belirli bir enzim veya hücre duvarı sentezi basamağı üzerindeki etkiden ilacı tanımayı isteyen çoktan seçmeli biçimde gelebilir.

Seçeneklerde ilaç adları veya ilaç ve toksisite eşleşmeleri yer alabilir. Benzer mekanizmaları birbirine karıştırmak ve bir ilacın karakteristik toksisitesini başka bir ilaca atfetmek, bu sorularda dikkat edilmesi gereken hatalardır.

Örnek sorular

Bir şık seç, doğru mu değil mi hemen görürsün — hiçbir şey kaydedilmez, hesap gerekmez.

1. soruKolay

Antibiyotik – karakteristik yan etki aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Tetrasiklin – Kırmızı adam sendromu✗ Bu değilTetrasiklin – Diş renklenmesi✓ DoğruVankomisin – Diş renklenmesi✗ Bu değilKloramfenikol – Diş renklenmesi✗ Bu değilİzoniyazid – Kırmızı adam sendromu✗ Bu değil

Cevabı göster

Cevap: B — Tetrasiklin – Diş renklenmesi

Kısaca — Tetrasiklin, gelişen diş dokusundaki kalsiyuma bağlanıp kalıcı renklenme oluşturduğu için diş renklenmesiyle eşleşir.

Tetrasiklinler kalsiyumla şelat oluşturarak mineralize olan diş ve kemik dokusunda birikir. Diş gelişimi sırasında maruziyet, mine hipoplazisiyle birlikte sarı-kahverengi renklenmeye yol açabilir.

Neden diğerleri değil

Tetrasiklin – Kırmızı adam sendromu — Bu infüzyon reaksiyonu hızlı verilen vankomisine bağlı histamin salınımıyla gelişir.
Vankomisin – Diş renklenmesi — Vankomisinin karakteristik hızlı infüzyon reaksiyonu kırmızı adam sendromudur.
Kloramfenikol – Diş renklenmesi — Kloramfenikol gri bebek sendromu, kemik iliği baskılanması ve aplastik anemiyle ilişkilidir.
İzoniyazid – Kırmızı adam sendromu — İzoniyazid periferik nöropati ve hepatotoksisiteyle ilişkilidir.

Aklında kalsın

Süt ürünleri, antasitler ve demir preparatları tetrasiklinlerle şelat yaparak oral emilimi azaltır.

2. soruKolay

Antitüberküloz ilaç – başlıca toksisite aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Etambutol – Vücut sıvılarının turuncu renklenmesi✗ Bu değilİzoniyazid – Optik nörit✗ Bu değilRifampisin – Optik nörit✗ Bu değilEtambutol – Optik nörit✓ DoğruPirazinamid – Optik nörit✗ Bu değil

Cevabı göster

Cevap: D — Etambutol – Optik nörit

Kısaca — Etambutol optik sinir toksisitesiyle görme keskinliği ve kırmızı-yeşil ayrımını bozduğu için optik nöritle eşleşir.

Etambutolün doza ve kullanım süresine bağlı optik sinir toksisitesi santral görme kaybına, skotoma ve renk görme bozukluğuna yol açabilir. Erken fark edildiğinde ilaç kesilmesiyle düzelebilir.

Neden diğerleri değil

Etambutol – Vücut sıvılarının turuncu renklenmesi — İdrar, ter ve gözyaşını turuncuya boyayan ilaç rifampisindir.
İzoniyazid – Optik nörit — İzoniyazid piridoksin eksikliğine bağlı periferik nöropati ve hepatotoksisite yapar.
Rifampisin – Optik nörit — Rifampisinin ayırt edici bulgusu vücut sıvılarında turuncu renklenmedir.
Pirazinamid – Optik nörit — Pirazinamid hiperürisemi, artralji ve hepatotoksisiteyle ilişkilidir.

Aklında kalsın

Etambutol başlanmadan önce ve tedavi sırasında görme keskinliği ile renk görmesi değerlendirilir.

3. soruKolay

Aşağıdaki antibakteriyel ilaçlardan hangisi, UDP-N-asetilglukozamin enolpirüvil transferaz (MurA) enzimini inhibe ederek peptidoglikan sentezinin ilk basamağını engeller?

Cevabı göster

Cevap: A — Fosfomisin

Kısaca — Fosfomisin, MurA enzimini geri dönüşümsüz inhibe edip N-asetilmuramik asit oluşumunu durdurarak hücre duvarı sentezini en erken basamakta engeller.

Fosfomisin, fosfoenolpiruvatın yapısal analoğudur. Bakteri sitoplazmasında UDP-N-asetilglukozamin ile fosfoenolpiruvatın birleşmesini katalizleyen MurA enzimini kovalent bağla inaktive ederek peptidoglikan sentezini başlangıç evresinde durdurur.

Neden diğerleri değil

Basitrasin — Hücre duvarı yapı taşlarını zar dışına taşıyan baktoprenol pirofosfatın defosforilasyonunu engelleyerek etki gösterir.
Daptomisin — Kalsiyum bağımlı şekilde bakteri hücre membranına oligomerize olarak membran depolarizasyonuna yol açar.
Sikloserin — D-alanin rasemaz ve D-alanil-D-alanin ligaz enzimlerini inhibe ederek peptidoglikan sentezini bozar.
Kolistin — Gram-negatif bakterilerin dış membranındaki lipopolisakkaritlere bağlanıp deterjan benzeri etkiyle zarı bozar.

Aklında kalsın

Fosfomisin hücre duvarı sentezini sitoplazmada en erken basamakta (MurA düzeyinde) inhibe eder ve komplike olmayan alt üriner sistem enfeksiyonlarında tek doz oral yolla kullanılır.

Antibakteriyel Kemoterapötikler — TUS — Temel Tıp Bilimleri soruları

Konu özeti

Örnek sorular

Diğer TUS — Temel Tıp Bilimleri konuları

Tıbbi Farmakoloji