Parazitoloji - Helmintler — TUS — Temel Tıp Bilimleri soruları

Kısaca — Echinococcus granulosus erişkini köpekte, larva kisti insanda ve başlıca karaciğerde bulunduğundan I, II ve III doğrudur.

İfadeler, parazitin köpek-insan döngüsündeki konak rollerini ve insandaki larva yerleşimini sınar. İnsan yumurtayı aldıktan sonra erişkin şeridi değil, hidatik kisti taşır.

İfadeler

• I — Kesin konağı köpektir — Doğru; erişkin parazit köpekgillerin ince bağırsağında yaşar ve yumurtaları dışkıyla atılır.
• II — İnsan ara konaktır — Doğru; insanda yumurtadan çıkan onkosfer dokuya yerleşerek larva kistini oluşturur.
• III — Karaciğerde kist hidatik yapar — Doğru; portal dolaşımla taşınan onkosferlerin ilk ve en sık yerleşim yeri karaciğerdir.
• IV — Kesin konağı insandır — Yanlış; insan erişkin paraziti taşımadığı ve yumurta saçmadığı için kesin konak değildir.

Aklında kalsın

Kesin konak erişkin helminti, ara konak larva evresini taşır; üçü de doğru olduğundan cevap I, II ve III’tür.

Kısaca — Yumurtalar bağırsak içine değil perianal deriye bırakıldığı için dışkıda bol yumurta görülmesi enterobiyazda en az olası bulgudur.

Gebe dişi geceleri anüsten çıkarak yumurtalarını perianal kıvrımlara bırakır. Bu yerleşim dışkı mikroskobisinin duyarlılığını düşürür; örnek sabah yıkanma ve dışkılama öncesinde perianal bölgeden alınır.

Neden diğerleri doğru

• Uyku bölünmesi ve huzursuzluk — Dişinin gece göçü ve perianal kaşıntı uykuyu bozabilir.
• Selofan bant yöntemiyle perianal bölgeden yumurta elde edilmesi — Yumurtaların bırakıldığı yüzey doğrudan örneklendiği için temel tanı yöntemidir.
• Ev halkının diğer bireylerinde de benzer şikâyetlerin öğrenilmesi — Enfektif yumurtalar el, eşya ve yüzeylerle kolayca yayılarak aile içi bulaş yapar.
• Perianal bölgede erişkin dişi parazitin gözle görülmesi — Gece göç eden beyaz, ipliksi dişi perianal deride görülebilir.

Aklında kalsın

Selofan bant incelemesi ardışık sabahlarda yinelendiğinde tek örneğe göre daha fazla olguyu yakalar; rutin dışkı incelemesi enterobiyazı dışlamaz.

Kısaca — Fasciola hepatica segmentsiz, yaprak biçimli bir trematoddur; skoleks ve proglottidlerden oluşan sestodlar arasında yer almaz.

F. hepatica safra yollarına yerleşen, ağız ve ventral çekmen taşıyan bir karaciğer kelebeğidir. Kör sonlanan bağırsaklarının bulunması da sindirim sistemi olmayan sestodlardan ayrılmasını sağlar.

Neden diğerleri doğru

• Taenia saginata — Skoleks, boyun ve proglottid zincirinden oluşan erişkin evresiyle bir sestoddur.
• Diphyllobothrium latum — Balıkla bulaşan, botriyalı skoleks ve geniş proglottidler taşıyan bir sestoddur.
• Hymenolepis nana — İnsanlarda ara konak gerektirmeden döngüsünü tamamlayabilen küçük bir sestoddur.
• Echinococcus granulosus — Köpekte kısa erişkin şerit, insanda hidatik larva kisti oluşturan bir sestoddur.

Aklında kalsın

Sestodlar segmentsiz trematodlardan farklı olarak skoleks ve proglottidlerden oluşur; sindirim sistemleri bulunmadığından besinleri tegumentlerinden emerler.